Postępowanie o zatwierdzenie układu (PZU)
PZU to najszybszy tryb restrukturyzacji. Zarząd zachowuje pełną kontrolę nad firmą, głosy wierzycieli zbiera nadzorca układu poza sądem, a obwieszczenie o ustaleniu dnia układowego daje cztery miesiące ochrony przed egzekucją.
W skrócie
- PZU prowadzi dłużnik z nadzorcą układu wybranym z rynku — sąd wkracza dopiero przy zatwierdzeniu układu.
- Obwieszczenie o ustaleniu dnia układowego w Krajowym Rejestrze Zadłużonych daje ochronę przed egzekucją przez 4 miesiące.
- Suma wierzytelności spornych nie może przekraczać 15% wierzytelności uprawniających do głosowania.
- Zarząd zachowuje zarząd własny majątkiem; czynności przekraczające zwykły zarząd wymagają zgody nadzorcy.
- Wniosek o zatwierdzenie układu należy złożyć do sądu w terminie 4 miesięcy od obwieszczenia dnia układowego.
- Typowy czas od decyzji do zatwierdzenia układu: 2–4 miesiące.
Postępowanie o zatwierdzenie układu jest odpowiedzią na największy zarzut wobec sądowej restrukturyzacji — że trwa za długo. Tu ciężar pracy przenosi się z sądu na dłużnika i wybranego przez niego nadzorcę układu: to oni przygotowują spis wierzytelności, propozycje układowe i zbierają głosy.
Kluczowy moment to obwieszczenie o ustaleniu dnia układowego w Krajowym Rejestrze Zadłużonych. Od tego dnia ustala się, którzy wierzyciele wchodzą do układu, a firma zyskuje ochronę: postępowania egzekucyjne ulegają zawieszeniu, a wypowiedzenie kluczowych umów — najmu, leasingu, kredytu, dostaw — bez zgody nadzorcy staje się niedopuszczalne.
PZU sprawdza się, gdy struktura długu jest przejrzysta, wierzyciele nie kwestionują kwot, a firma potrzebuje przede wszystkim czasu i harmonogramu. Jeśli spór o wysokość wierzytelności jest duży, trzeba wybrać inny tryb.
Kiedy PZU jest właściwym wyborem
- Wierzyciele nie kwestionują wysokości zadłużenia (spory poniżej 15% sumy wierzytelności)
- Firma jest rentowna operacyjnie i potrzebuje głównie odroczenia i rat
- Zarząd chce zachować pełną kontrolę nad spółką
- Trzeba szybko zatrzymać egzekucję, zanim komornik zablokuje rachunki
- Główni wierzyciele są skłonni rozmawiać o ugodzie
Przebieg postępowania o zatwierdzenie układu
1. Umowa z nadzorcą układu
Dłużnik wybiera licencjonowanego doradcę restrukturyzacyjnego i zawiera z nim umowę. Od tej chwili nadzorca pełni funkcję ustawową, nie tylko doradczą.
2. Ustalenie dnia układowego i obwieszczenie
Dzień układowy wyznacza krąg wierzycieli objętych układem. Obwieszczenie w Krajowym Rejestrze Zadłużonych uruchamia czteromiesięczną ochronę przed egzekucją i przed wypowiadaniem kluczowych umów.
3. Spis wierzytelności i plan restrukturyzacyjny
Nadzorca sporządza spis wierzytelności, spis wierzytelności spornych oraz plan restrukturyzacyjny z prognozami i testem zaspokojenia wierzycieli.
4. Zbieranie głosów
Głosy zbiera się na kartach do głosowania poza sądem — w praktyce równolegle z indywidualnymi rozmowami z bankiem i największymi wierzycielami.
5. Wniosek o zatwierdzenie układu
Po uzyskaniu wymaganej większości dłużnik składa wniosek do sądu w terminie 4 miesięcy od obwieszczenia. Sąd bada zgodność z prawem i zatwierdza układ.
Najczęstsze pytania
Ile trwa postępowanie o zatwierdzenie układu?
W praktyce 2–4 miesiące od zawarcia umowy z nadzorcą układu do złożenia wniosku o zatwierdzenie. Ustawa wymaga złożenia wniosku w terminie 4 miesięcy od dnia obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego, inaczej skutki obwieszczenia wygasają.
Czy PZU zatrzymuje komornika?
Tak. Po obwieszczeniu o ustaleniu dnia układowego postępowania egzekucyjne dotyczące wierzytelności objętych układem ulegają zawieszeniu z mocy prawa, a wszczęcie nowych jest niedopuszczalne — w okresie ochronnym.
Czy w PZU zarząd traci kontrolę nad spółką?
Nie. Dłużnik zachowuje zarząd własny majątkiem. Ograniczenie dotyczy czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu — te wymagają zgody nadzorcy układu.
Kiedy PZU nie jest możliwe?
Gdy suma wierzytelności spornych uprawniających do głosowania przekracza 15%. Wtedy właściwe będzie postępowanie układowe albo sanacyjne.